ΕΠΙΔΟΜΑ ΒΑΡΙΑΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ (Σωματική, νοητική ή ψυχική ασθένεια ή αναπηρία)
Γενικές πληροφορίες
- Διακριτικός Τίτλος Παροχής
- ΕΠΙΔΟΜΑ ΒΑΡΙΑΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ (Σωματική, νοητική ή ψυχική ασθένεια ή αναπηρία)
- Κωδικός Αριθμός Παροχής
- 10059
- Υποπερίπτωση Παροχής
- 1
Αρμοδιότητα
- Επισπεύδον Υπουργείο
- Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας
- Αρμόδια Γενική Γραμματεία
- Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας
- Συναρμόδια Υπουργεία
- Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
- Φορέας Απονομής Παροχής
- ΟΠΕΚΑ
Θεσμικό Πλαίσιο
- Διατάξεις Νόμου
- 1. Ν.Δ. 162 /1973 (ΦΕΚ Α' 227/1973) «Περί μέτρων προστασίας υπερηλίκων και χρονίως πασχόντων ατόμων» (άρθρο 2) . 2. Ν.2646/1998 (ΦΕΚ Α' 236/1998) «Ανάπτυξη του Εθνικού Συστήματος Κοινωνικής Φροντίδας και άλλες διατάξεις» (άρθρο 22). 3. Ν.4520/2018 (ΦΕΚ Α 30/2018) « Μετεξέλιξη του Οργανισμού Γεωργικών Ασφαλίσεων σε Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ) και λοιπές διατάξεις». (άρθρο 4). 4. Ν. 4025/2011 (ΦΕΚ Α 228 /2011) « Ανασυγκρότηση Φορέων Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Κέντρα Αποκατάστασης, Αναδιάρθρωση Ε.Σ.Υ. και άλλες διατάξεις» (Άρθρο 46) 5. Ν.3863/2010 (ΦΕΚ Α 115/2010) «Νέο Ασφαλιστικό Σύστημα και συναφείς διατάξεις, ρυθμίσεις στις εργασιακές σχέσεις.» (Άρθρο 6) 6. Ν.4331/15 (ΦΕΚ 69 Α/2015). (άρθρο 13) « Μέτρα για την ανακούφιση των Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ), την απλοποίηση της λειτουργίας των Κέντρων Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕ.Π.Α.), καταπολέμηση της εισφοροδιαφυγής και συναφή ασφαλιστικά ζητήματα και άλλες διατάξεις». 7. Ν.4251/2014 (Α` 80/2014). (παρ.3 , άρθρο 21) « Κώδικας Μετανάστευσης και Κοινωνικής Ένταξης και λοιπές διατάξεις». 8. Ν. 4430 /2016 (ΦΕΚ Α 205/2016) « Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία και ανάπτυξη των φορέων της και άλλες διατάξεις». (άρθρο 34) 9. Ν.4488 (ΦΕΚ A 137/2017). (άρθρο 23) « Συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις Δημοσίου και λοιπές ασφαλιστικές διατάξεις, ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων, δικαιώματα ατόμων με αναπηρίες και άλλες διατάξεις». 10. Ν. 4961/22 (ΦΕΚ 146 Α/27-7-2022) : Αναδυόμενες τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών, ενίσχυση της ψηφιακής διακυβέρνησης και άλλες διατάξεις. (αρ. 102-112) 11. N.5006/2022(ΦΕΚ 239 Α/22-12-2022) «Σπίτι μου στεγαστική πολιτική για τους νέους, αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας για κοινωνική κατοικία, στεγαστική αποκατάσταση πυρόπληκτων στην περιοχή «Μάτι» και άλλες διατάξεις.(παρ. 1,2,3 άρθρο 35)». 12. Ν. 5043/23 (ΦΕΚ 91 Α/13-4-2023) [ΓΒ13.1]«Ρυθμίσεις σχετικά με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού - Διατάξεις για την ευζωία των ζώων συντροφιάς - Διατάξεις για το ανθρώπινο δυναμικό του δημοσίου τομέα - Λοιπές ρυθμίσεις του Υπουργείου Εσωτερικών και άλλες επείγουσες διατάξεις. (άρθρο 95)».
- ΥΑ-ΚΥΑ
- 1. κ.υ.α. αριθμ. Γ4α/Φ.225/161/1989 (ΦΕΚ Β΄ 108/1989΄) «Ενοποίηση προγραμμάτων οικονομικής ενίσχυσης ατόμων με ειδικές ανάγκες». ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ,ΠΡΟΝΟΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ. 2. κ.υ.α. αριθμ. 2070235/7915/0022 (ΦΕΚ Β΄700/1989) «Αύξηση οικονομικής ενίσχυσης ανασφάλιστων ή έμμεσα ασφαλισμένων ατόμων με βαριές αναπηρίες». ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ,ΠΡΟΝΟΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ. 3. κ.υ.α. αριθμ Π4γ/Φ./225/οικ.2866/1995 (ΦΕΚ Β΄629/1995) «Τροποποίηση και επέκταση Γ4α/Φ.225/161/89 (ΦΕΚ 108/τ.Β΄)Κ.Υ. απόφασης «Περί οικονομικής ενίσχυσης Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες». 4. κ.υ.α. αριθμ. Δ29α/Φ.32/Γ.Π.οικ.10804/528 (ΦΕΚ Β 1189/2013) «Τροποποίηση προγράμματος οικονομικής ενίσχυσης ατόμων με ειδικές ανάγκες»΄. (Άρθρο 3 ) . 5. κ.υ.α. αριθμ. Π3α/Φ.18/ΓΠ/οικ.63731/2008 «Αύξηση Προνοιακών Επιδομάτων που χορηγούνται σε άτομα με Αναπηρίες για τα έτη 2008,2009,2010 και 2011» (ΦΕΚ Β΄931/ 2008). 6. κ.υ.α. αριθμ. Δ12α/Γ.Π.οικ.68856/2202 (ΦΕΚ Β' 5855/2018) «Ανάθεση αρμοδιότητας χορήγησης προνοιακών παροχών σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία, επιδόματος στεγαστικής συνδρομής και επιδόματος ομογενών προσφύγων στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ) - Καθορισμός διοικητικής διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων.» 7. κ.υ.α. αριθμ. Δ12α/85008/22 (ΦΕΚ 4879 Β/15-9-2022) : Τροποποίηση της υπό στοιχεία Δ12α/Γ.Π.οικ.68856/ 2202/21.12.2018 κοινής απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών, Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Οικονομικών «Ανάθεση αρμοδιότητας χορήγησης προνοιακών παροχών σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία, επιδόματος στεγαστικής συνδρομής και επιδόματος ομογενών προσφύγων στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ) - Καθορισμός διοικητικής διαδικασίας, όρων και προϋποθέσεων» (Β’ 5855). 8. Απόφαση Διοικητή αρ. 330 (ΦΕΚ Β’ 4758 /2022): «Αντιστοίχιση των σχετικών με την αναπηρία νόμιμων προϋποθέσεων για την απονομή προνοιακών παροχών σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία σύμφωνα με τη «Διεθνή Στατιστική Ταξινόμηση Νόσων και Συναφών Προβλημάτων Υγείας Δέκατη Αναθεώρηση» (ICD- 10: International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems)»
Στοιχεία Παροχής
- Περιγραφή Παροχής
- Οικονομική ενίσχυση ατόμων με βαριά αναπηρία
- Είδος Παροχής
- Επίδομα
- Διάρκεια Παροχής
- Μόνιμα θεσμοθετημένη παροχή
- Περιοδικότητα Παροχής
- Μηνιαίως
- Καταβαλλόμενο Ποσό / Αξία Παροχής
- 338€
Δικαιούχος
- Δικαιούχος
- Άμεσος δικαιούχος (ΑμεΑ)
Πιστοποίηση Αναπηρίας
- Η παροχή αποδίδεται βάσει πιστοποίησης αναπηρίας;
- ΝΑΙ
- Ποιές πιστοποιήσεις γίνονται δεκτές;
- ΚΕ.Π.Α., Α.Σ.Υ.Ε., Α.Ν.Υ.Ε., Α.Α.Υ.Ε., ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ
- Απαιτούμενη ελάχιστη διάρκεια πιστοποίησης
- Δεν απαιτείται ελάχιστη διάρκεια πιστοποίησης
- Ελάχιστο απαιτούμενο συνολικό ποσοστό αναπηρίας
- 67%
Ειδικότερες Αναπηρικές Προϋποθέσεις – Συγκεκριμένη Πάθηση
- Ακριβές λεκτικό της διάταξης που ορίζει την επιλέξιμη αναπηρία/πάθηση
- Κ.Υ.Α. Δ29Α/Φ.32/ΓΠ/ΟΙΚ.10804/528/13 (ΦΕΚ Β΄1189) 15-5-2013 «Ενοποίηση προγραμμάτων οικονομικής ενίσχυσης ατόμων με ειδικές ανάγκες» αντικαθίσταται ως εξής: «Εγκρίνουμε την εφαρμογή προγράμματος οικονομικής ενίσχυσης Βαριάς Αναπηρίας των ατόμων εκείνων ανεξαρτήτως ηλικίας τα οποία είναι ανασφάλιστα ή έμμεσα ασφαλισμένα και λόγω σοβαρής σωματικής, νοητικής ή ψυχικής ασθένειας ή αναπηρίας έχουν ποσοστό αναπηρίας από 67% και άνω»
- Ελάχιστο ποσοστό αναπηρίας για τη συγκεκριμένη αναπηρία/πάθηση
- 67%
Πολιτειακά Κριτήρια
- Κατηγορίες δικαιούχων ως προς την πολιτειακή τους κατάσταση
- Έλληνας Πολίτης, Πολίτης Κράτους-Μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), Αναγνωρισμένος Πρόσφυγας (σύμφωνα με τη Σύμβαση της Γενεύης), Μέλος Οικογένειας Έλληνα Πολίτη, Μέλος Οικογένειας Πολίτη ΕΕ, Υπήκοος Τρίτης Χώρας με Άδεια για ανθρωπιστικούς λόγους, Δικαιούχος καθεστώτος διεθνούς προστασίας, Πολίτης κράτους-μέλους της ΕΟΧ/Ελβετικής Συνομοσπονδίας, Πολίτης κράτους που περιλαμβάνεται στην κυρωμένη με το ν.δ. 4017/1959 (ΦΕΚ Α 246) Ευρωπαϊκή Σύμβαση, Ομογενής που έχει επαναπατρισθεί έστω και αν έχει στερηθεί την ελληνική ιθαγένεια
Ασφαλιστικά Κριτήρια
- Ασφαλιστικές προϋποθέσεις
- Να μην είναι άμεσα ασφαλισμένος, Να είναι έμμεσα ασφαλισμένος, Ανασφάλιστος, Να μην λαμβάνει σύνταξη, Να μην λαμβάνει σύνταξη από ίδιο δικαίωμα
- Άλλες ασφαλιστικές προϋποθέσεις
- - Κατ΄εξαίρεση μπορεί να είναι άμεσα ασφαλισμένος εγγεγραμμένος ως άνεργος στον ΟΑΕΔ - Κατ΄εξαίρεση μπορεί να είναι άμεσα ασφαλισμένος λόγω συμμετοχής σε προγράμματα κατάρτισης, ενίσχυσης της απασχόλησης συμπεριλαμβανομένης της αυτοαπασχόλησης ή λόγω εργασίας σε Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις του ν. 4019/2011 (Κοιν.Σ.Επ.) ( άρθρο 13, ν.4331/2015 και άρθρο 34, ν.4430/2016 ). - Κατ΄εξαίρεση μπορεί να είναι εργαζόμενος με αναπηρία που οφείλεται σε ψυχική πάθηση ή συμπαθολογία ψυχικής πάθησης και νοητικής υστέρησης, με ποσοστό 50% και άνω στις ανωτέρω παθήσεις, και με συνολικό ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω οι οποίοι αναλαμβάνουν εργασία για λόγους ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης και κοινωνικής επανένταξης και η κρίση αυτή πιστοποιείται με γνωμάτευση μονάδας ψυχικής υγείας, η οποία θα ισχύει για τρία (3) έτη, του αντίστοιχου Τομέα Ψυχικής Υγείας, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο ν. 2716/1999 (Α΄ 96). - Κατ΄εξαίρεση μπορεί να είναι δικαιούχος παροχής ανασφάλιστου υπερήλικα (σύνταξη ή επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης), - Κατ΄εξαίρεση μπορεί να είναι δικαιούχος σύνταξης ως έμμεσα ασφαλισμένο ανάπηρο τέκνο π.χ λόγω θανάτου γονέα με συνολικό καθαρό ποσό (κύρια + επικουρική) μικρότερο των 313 ευρώ μέχρι 31-12-2022 το οποίο διαμορφώνεται αποκλειστικά για τον σκοπό της σύγκρισης , (άρθρο 35, Ν.5006/2022), από 01-01-2026 σε 393,35 ευρώ (κυα αριθμ. Φ.31854/25 (ΦΕΚ Β΄6519/08-12-2025). - Να μην έχει τις ασφαλιστικές προϋποθέσεις για λήψη σύνταξης.
Λοιπές Προϋποθέσεις
- Εισοδηματικά ή/και περιουσιακά κριτήρια
- ΟΧΙ
- Ηλικιακά κριτήρια
- ΟΧΙ
- Εάν ο αιτών διαβιεί σε κλειστή δομή, η παροχή:
- Μεταβάλλεται
- Ποια είναι η μεταβολή
- Διακόπτεται εφόσον περίθάλπεται με δαπάνες του Δημοσίου, ως εσωτερικός ασθενής ή τρόφιμος σε Δημόσιο νοσηλευτικό ή προνοιακό Ίδρυμα αντίστοιχα για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τριών μηνών από την ημερομηνία εισαγωγής στη δομή.
- Αν λαμβάνει χρηματική παροχή για την ίδια αιτία:
- Ίση ή μεγαλύτερη από την οικονομική ενίσχυση που χορηγεί ο ΟΠΕΚΑ, ήτοι 313 ευρώ μέχρι 31-12-2022 το οποίο διαμορφώνεται αποκλειστικά για τον σκοπό της σύγκρισης, (άρθρο 35, Ν.5006/2022), από 01-01-2026 σε 393,35 ευρώ (κυα αριθμ. Φ.31854/25 (ΦΕΚ Β΄6519/08-12-2025), διακόπτεται.
- Λοιπές προϋποθέσεις
- - Να διαμένει μόνιμα και νόμιμα στην Ελλάδα. - Να μην απουσιάζει στο εξωτερικό για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των έξι (6) μηνών.
Στοιχεία Helpdesk
- Τηλεφωνικοί αριθμοί
- 1555
- Ωράριο λειτουργίας
- 24 ώρες την ημέρα / 7 ημέρες την εβδομάδα
Πληροφορίες
- Υπηρεσία εξυπηρέτησης δικαιούχου
- ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ Η' ΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ Δ/ΝΣΕΙΣ ΟΠΕΚΑ
- Η αίτηση υποβάλλεται / διεκπεραιώνεται ηλεκτρονικά;
- ΟΧΙ